Strona główna
Poprzednia
Historia
Zdjęcia

 

 

Targowisko leży nad Rabą nieopodal Chełmu na południowy wschód od Krakowa


W epoce brazu i żelaza grodzisko chełmskie o wysokosci 217 m otoczone z trzech stron przez Rabę spełniało rolę obronną oraz dogodne warunki dla osad ludzkich. Badania archeologiczne potwierdzają że były to ziemie żyzne i bardzo przez ludność cenione. Na początku naszej ery ludność słowianska zetknęła się z kulturą rzymską.
Poprzez Poprad, Dunajec i Rabę  prowadził szlak handlowy zwany „Bramą Sądecką” dzięki któremu Rzymianie handlowali z ludnością słowiańską. Nabywali tu cenne futra, skóry i bursztyn

Targowisko na szlaku handlowym

Najstarsza wzmianka o drodze z Ratyzbony do Kijowa została sporządzona przez arabskiego podróżnika Ibrahima Ibn Jakuba w latach 963-967. Opisana droga wiodła przez Wrocław, Opole, Bytom do Krakowa i dalej na Halicz i Przemyśl poprzez Chełm i Targowisko oraz komorę celną na Rabie nadaną Bożogrobcom przez Bolesława Wstydliwego w 1260 roku. Cło płacono w naturze, w tych produktach które stanowiły przedmiot handlu lub transportu ( sól, śledzie, sukno, skóry, srebro itp).

Nazwa Targowisko pochodzi od targu który tam miał miejsce. Wczesnośredniowieczne targi odbywały się raz w roku przez kilka dni, w późniejszym czasie kilka razy w roku. Od XIV wieku cotygodniowe targi to już zwyczaj na prawie niemieckim.

W pobliżu szlaków były karczmy z noclegami i jadłem. Najstarsza jest karczma „Turek” w Targowisku. Bożogrobcy posiadali ok. 37 karczm które im przynosiły duży zysk.

Pierwsi właściciele

Pierwszym właścicielem terenów aż po Bochnię był Komes Mikora – możnowładca spokrewniony z innymi możnymi rodzinami Piotra  Włostowicy i Jaksy z Miechowa. W 1163 roku Jaksa sprowadza Bożogrobców do Polski i funduje im opactwo w Miechowie, zaś Mikora wspiera to i nadaje im Chełm z Kościołem i karczmą oraz wieś Targowisko i Nieszkowice.

Mikora służył u boku Bolesława Krzywoustego aż do okresu rozbicia dzielnicowego który przyniół chaos i spory w rodzinie królewskiej. Piotr Włostowic został  oskarżony o spisek i aresztowany w czasie uczty weselnej swojej córki z Jaksą we Wrocławiu na którym był obecny Mikora. Po tym zdarzeniu Mikora wycofuje się na zawsze z życia politycznego.

W 1162 roku Jaksa udaje się na wyprawę krzyżową do Jerozolimy. Z wyprawy przywozi zakonnika Marcina ze zgromadzenia stróżów Grobu św., organizuje zakon nadając im Miechow, Zagorzyce i Komorów. Przyjaciele i krewni też obdarowują zakon posiadłościami i tak Targowisko staje się własnością zakonu i pozostanie przez 6 wieków.

Zakon Bożogrobców powstał w 1099 roku w Jerozolimie i przyjął regułę św. Augustyna. Rycerstwo polskie które bezposrednio nie brało udziału w obronie ziemi świętej składało szczodre jałmużny, w zamian za co mieli prawo do noszenia na sukni godła tj podwójnego czerwonego krzyża.

Czas królów

Wpływy i siła zakonu w życiu politycznym rosły. Panujacy w XV, XVI i XVII wieku usiłowali wpłynąć na wybór i obsadzenie powolnego im generała zakonu, ale zakon nie uznawał świeckiego zwierzchnictwa i skarżył się do papieży.

Zakończyło się to podziałem dóbr w 1726 roku na mocy dekretu wg którego wyeliminowano wpływ króla na wybór proboszcza generalnego, ale odpadlo za to dużo posiadłości. I tak wsie Chełm, Targowisko, Kłaj i Moszczenica oraz 23 inne przeszły pod komendę króla.

W 1784 roku dekret inkorporacyjny oddał dobra Akademi Krakowskiej. W tym czasie miał miejsce I rozbiór Polski i klucz Targowiski został skonfiskowany przez rząd austriacki.

Druga Wojna Światowa

W Targowisku Niemcy pojawili się już we Wrześniu, stacjonowały tu często wojska niemieckie. Działał tu również ruch oporu którego działalność spowodowała liczne deportacje na roboty do Niemiec.

W 1944 po powstaniu warszawskim mieszkańcy Targowiska opiekowali sie 30- osobową grupą przywiezionych warszawiakow